Chăm sóc đặc biệt cho trẻ suy dinh dưỡng

Hiện nay, theo ước tính của tổ chức y tế thế giới, đang có khoảng 500 triệu trẻ em bị suy dinh dưỡng và hàng năm có 12,9 triệu trẻ chết vì bệnh tật. Trong đó, suy dinh dưỡng có thể là nguyên nhân trực tiếp hoặc gián tiếp chiếm tới 30%.

Tại sao trẻ bị suy dinh dưỡng?

Do sai lầm về phương pháp nuôi dưỡng: Trẻ không được nuôi đúng phương pháp khi thiếu hoặc không có sữa mẹ; Ăn sam (ăn bổ sung) không đúng cả về số lượng và chất lượng, chưa biết cách chế biến thức ăn cho trẻ; Thời gian ăn bổ sung quá muộn hoặc quá sớm; Cai sữa mẹ sớm.

Do nhiễm khuẩn: Trẻ mắc các bệnh nhiễm khuẩn đường hô hấp, tiêu hóa, biến chứng sau các bệnh sởi, lỵ… Đặc biệt, bệnh tiêu chảy kéo dài là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến suy dinh dưỡng do nhiểm khuẩn. Dinh dưỡng và nhiễm khuẩn tạo thành vòng xoáy bệnh lý vì suy dinh dưỡng làm tăng tính cảm thụ đối với nhiễm khuẩn và nhiễm khuẩn làm cho suy dinh dưỡng nặng thêm.

Các yếu tố thuận lợi: Trẻ sinh non, suy dinh dưỡng bào thai hoặc các dị tật bẩm sinh. Gia đình có điều kiện kinh tế khó khăn, đông con, nhất là ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa. Dịch vụ chăm sóc y tế kém.

Nhận biết trẻ suy dinh dưỡng?

Bằng cách theo dõi cân nặng hàng tháng và ghi lại trên biểu đồ phát triển. Khi đường biểu diễn cân nặng có xu hướng nằm ngang hoặc đi xuống là trẻ có nguy cơ bị suy dinh dưỡng dù đường biểu diễn vẫn nằm tại kênh A.

Chế độ ăn cho trẻ suy dinh dưỡng?

Nguyên tắc xây dựng chế độ ăn: Tăng dần lượng calo từ 90-150 kcalo/kg/ngày, và tăng dần lượng protein từ 2g/kg cân nặng lên 5-7g/kg cân nặng/ngày. Chất lượng protein nên dùng các loại có nguồn gốc động vật như: trứng, thịt, sữa, cá, tôm, cua… Ngoài ra có thể dùng các protein có nguồn gốc thực vật như: đậu, đỗ, lạc, vừng...

Phương pháp hóa lỏng thức ăn để phục hồi trẻ suy dinh dưỡng: Ở nước ta cũng như một số nước đang phát triển, thức ăn dùng để bổ sung cho trẻ thường dựa vào nguồn thực phẩm giàu tinh bột như: gạo, mỳ, ngô, khoai… tinh bột ở các loại thức ăn này phần lớn ở dạng không hòa bột, khi nấu ở nhiệt độ cao sẽ trương nở, liên kết với nước trở thành dạng đặc sánh làm trẻ rất khó nuốt.

Đối với trẻ suy dinh dưỡng lại càng khó hơn vì trẻ thường hay chán ăn. Để khắc phục tình trạng này, có thể sử dụng dầu, mỡ cho thêm vào khẩu phần ăn của trẻ, nhưng nếu cho nhiều thì trẻ lại bị rối loạn tiêu hóa.

Khi trẻ bị suy dinh dưỡng, muốn nhanh chóng hồi phục tình trạng dinh dưỡng của trẻ, phải tăng lượng protein hơn nhu cầu bình thường, nhưng trẻ lại chán ăn và ăn ít. Để khắc phục tình trạng này, có thể dùng các loại bột giàu men tiêu hóa, dùng bột mộng, làm từ hạt nảy mầm như đỗ, ngô, lúa hoặc dùng giá đậu xanh để nấu bột, nấu cháo (cứ 10g bột cho 10g giá đỗ).